በወቅታዊ የነዳጅ ስርጭት ችግሮች ዙሪያ የንግድና ገበያ ልማት ቢሮ ከሚመለከታቸወ
አካላት በተገኙበት ውይይት አካሒዳል። ለመወያያ መነሻ የሚሆን ጽሁፍ በንግድና ገበያ ልማት ቢሮ ም/ቢሮ ሀላፊ በአቶ ፈንታው ፈጠነ ቀርቧል።
በነዳጅ አጠቃቀም ዙሪያ የወጡ አዋጆችን ፣ በአዋጁ መሰረት የተሰሩ ስራዎችን፣ በአሰራር ላይ የመስተዋሉ ተግዳሮቶችንና የቀጣይ አቅጣጫዎችን በዝርዝር ለታዳሚያን የቢሮው ምክትል ኃላፊ አቶ ፈንታው ፈጠነ አቅርበዋል ።
በፀጥታና በፈፃሚ ስም እየገቡ የነዳጅ ስርጭት ሂደቱን የሚያውኩ አካላት እንዳሉም አቶ ፈንታው ሳይጠቁሙ አላለፋም።
ተሳታፊ አካላት በአሰራሩ ላይ እያጋጠሙ የሉ ችግሮችንና መፍትሔዎችን በዝርዝር አንስተዋል።
ከተሰጡ አስተያየቶ አንድ የፖሊስ አመራር እንደገለፁት ነዳጅ ማደያ ተቋማዊ ሳይሆን ግለሰባዊ ነው ። አስተያየት ሰጭው ነዳጅ ማደያ ላይ ደላላው ፣ ማደያውና አንድ ሌላ ተጠቃሚ አለ ያሉ ሲሆን ለወረፋ አስከባሪ በቀን 5000 ብር የሚከፈልበት የነዳጅ ማደያ እንዳለም ጠቁመዋል። አስተያየት ሰጭው አያይዘውም ነዳጅ ተቋማዊ ሆኖ ሊመራ ይገባዋል ብለዋል።
የስብሰባ ተሣታፊ የሆኑት ኮሚሽነር አበበ ውቤ ከዚህ ውይይት የተረዳነው እኛ የፀጥታ መዋቅር የሌባው ተባባሪ እንደሆነን ነው የተሠማኝ ብለዋል። በመካከላችንም ተላላኪ ደላላ አለ ጉራማይሌ አመራርም በትልቁ ተፈጥሯል ። ውስጣችን መፈተሽ አለብን የሚመታ ካለም መመታት አለበት ያሉ ሲሆን የንግድ ቢሮ ሳያውቀው የሚወጣ ነዳጅ መኖር የለበትም ፤ ንግድም በስሩ ያሉት ተባባሬና የጥቅሙ ተጋሬ ላይ ርምጃ መውሰድ አለበት ነው ያሉት።
የክልልሉ የፍትህ ቢሮ ም/ቢሮ ኃላፊ የሆኑት አያሌው አባተ (ዶ/ር) ችግሮች የሚመነጬት ያሉ እውነታዎችን ፊት ለፊት አውጥቶ ካለመነጋገር ነውና ችግሮች ፍንትው ብለው ወጥተው በቅንጅታዊ አሰራር ፈጥነን ልንፈታቸው ይገባል ያሉ ሲሆን ጉዳዩ የሚመለከተው ተቋምም ከዚህ ተመልሶ ራሱን እንደገና ማየት እንዳለበት አሳስበዋል ።
የንግድ ተቋም ስራው የነዳጅ ስርጭት አዋጁን መሰረት ያደረገ ስራ መስራት ሲሆን ከዚህ ባለፈ ክስ መመስረት እንደሆነ የገለፁት የንግድና ገበያ ልማት ቢሮ ኃላፊ ኢብራሒም ሙሀመድ (ዶ/ር) የእኛ ተቋም ባለሙያ በህገ ወጥ መንገድ ሲሰራ ከተገኘ ፖሊስ ተከታትሎ እርምጃ እንዲወስድ አሳስበዋል።ኃላፊው አያይዘውም ዓለም አቀፋዊ ሁኔታው የፈጠረው የነዳጅ እጥረት ችግር አንስተው በዚህ አስቸጋሪ ሁኔታ አልፎ በመጣው ነዳጅ ላይ ካለአግባብ ጥቅም ለማግኘት በተሰገሰጉ አካላት ላይ ርምጃ በመውሰድ ህግን ማስከበር ከምን ጊዜውም በላይ ትኩረት የሚሻ ተግባር በመሆኑ ገልጸው በየደረጃው ያለ የፀጥታ አካል የበኩሉን ሊወጣ እንደሚገባው በአጽንኦት አሳስበዋል። የቀጣይ አቅጠጫዎችንም አስቀምጠዋል። ከተቀመጡ አቅጣጫዎች መካከል ፦
_ከማደያ ውጭ ነዳጅ እንደማይሸጥ፣ ሲሸጥ ከተገኘም የፀጥታ አካላት እርምጃ እንዲወስዱ፣የተጨማሪ ሳልባትዮ ፍተሻ እንዲደሰስ ፣ ከተገኘም ህገ ወጥ ስለሆነ ርምጃ እንዲወሰድ፣በዚህ መድረክ የተያዘው ግንዛቤ ወደ ታች እንዲወርድ የሚሉና ሌሎችም ይገኙበታል።
በባህር ዳር ከተማ የተገነባው ሁለተኛ ደረጃ ዘመናዊ የገበያ ማዕከል ተመርቆ ለአገልግሎት ክፍት ኾነ።
* * * * * *
የገበያ ማዕከላትን በማስፋፋትና ምቹ የምርት ትስስር በመፍጠር ዘመናዊ ግብይትን እውን ለማድረግ እንተጋለን- በሚል መሪ ሀሳብ የክልሉ ርዕሰ መስተዳደር በተገኙበት ተመርቆ አገልግሎት መስጠት ጀምሯል።
የገበያ ማዕከሉ በፌደራል መንግስት በተቀመጠው አቅጣጫ በክልላች መንግስት ፈፃሚነት የህብረተሰባችንን የኑሮ ውድነት ጫናን ለማቃለል ከፍተኛ አስተዋፅዖ እንዲኖረው ታስቦ መገንባቱን የክልሉ ርዕሰ መስተዳደር የተከበሩ አቶ አረጋ ከበደ ማዕከሉን መርቀው ሲከፍቱ ገልፀዋል።
መንግሥት ከለያቸው የማኅበረሰቡ የኢኮኖሚ ችግሮች ውስጥ አንዱ የኑሮ ውድነት ነው ያሉት ርእሰ መሥተዳድሩ ችግሩን ለማቃለል መንግሥት መጠነ ሠፊ እርምጃዎችን ወስዷል ብለዋል።
የኑሮ ውድነት ሊያባብሱ የሚችሉ ምርቶችን በመደጎም ከፍተኛ አስተዋፅዖ እያደረገ እንደሚገኝም ርዕሰ መስተዳደሩ አስገንዝበዋል።
የገበያ ማዕከሉ ምርትና ምርታማነት ሲያድግ ብቻ ሳይኾን የተመረተው ምርት በተመጣጠኝ ዋጋ ለሽማቹ ማኅበረሰብ ለማድረስ አላማ አድርጎ እንደሚሰራ ተገልጿል ።
የአማራ ክልል ንግድ እና ገበያ ልማት ቢሮ ኀላፊ ኢብራሂም ሙሐመድ (ዶ.ር) የገበያ ማዕከሉ ማንኛውም ዓይነት ምርት የሚገኝበት እና ዝቅተኛ የኢኮኖሚ ደረጃ ካላቸው ነዋሪዎች ጀምሮ ግብይት የሚፈጽሙበት በመኾኑ ለማኅበረሰቡ አስፈላጊ ነው ብለዋል። ማዕከሉ በተመጣጣኝ ዋጋ ምርት ለማኅበረሰቡ የሚያቀርብ መኾኑንም ገልጸዋል።
የክልሉ መንግሥት ይህን የገበያ ማዕከል መገንባቱ መንግሥት ዜጋ ተኮር ልማቶችን እየሠራ ለመኾኑ ማሳያ መኾኑን ነው ያነሱት። እንደነዚህ ዓይነት ፕሮጀክቶችን በሁሉም የክልሉ አካባቢዎች ለማሥፋት እየተሠራ መኾኑንም አክለው ገልጸዋል።
የገበያ ማዕከል መንግሥት የኑሮ ውድነት ለመቀነስ ካስቀመጣቸው ኢኒሼቲቮች ውስጥ አንዱ ሲኾን፤አምራችና ሸማቹን በቀጥታ በማገናኘትና የደላላ ጣልቃ ገብነትን በማስቀረት ገበያውን በማረጋጋት ረገድ ፋይዳው ከፍ ያለ መኾኑንም ቢሮ ኃላፊው አስገንዝበዋል።
አምራቹ ገበያ እንዲያገኙ በማድረግ ዋስትና የሚሰጥ ስለኾነ አምራቹ የበለጠ እንዲያመርት የሚያበረታታ እንደኾነም ተጠቁሟል።
የገበያ ማዕከሉ ግቡን አሳካ የሚባለው አምራቾች ጥራት ያለው ምርት ሲያቀርቡና ሸማቾችም ወደ ማዕከሉ አየመጡ በተመጣጣኝ ዋጋ መግዛት ሲችልና ተጠቃሚነታቸውን ሲያረጋግጡ ነው ሲሉ የባህር ዳር ከተማ አስተዳደር ተቀዳሚ ምክትል ከንቲባ አቶ ጎሹ እንዳላማው ገልፀዋል።
ከተማዋን ለነዋሪዎች ምቹ ለማድረግም እየተሠራ ነው፤ የሚታዩ የልማት ሥራዎችም ተከናውነዋል ብለዋል።
የገበያ ማዕከሉ በዚህ ደረጃ ግንባታው ተጠናቆ ለአገልግሎት ክፍት እንዲኾን የክልሉ መንግሥት ላደረገው ድጋፍ፣እንዲሁም በተለያየ መንገድ የተሳተፉ አካላትን ሁሉ ቢሮ ኃላፊው አመስግነዋል።
በገበያ ማዕከሉ 48 አምራቾች ምርቶቻቸውን ያለምንም የደላላ ጣልቃ ገብነት ለሸማቹ ማህበረሰብ በተመጣጣኝ ዋጋ እያቀረቡ ነው።